Elke dag levert de culturele en creatieve sector – gewild en ongewild – input voor hoe generatieve AI klinkt, eruitziet en redeneert. Maar wie betaalt de rekening? Wie beslist wat we geleverd krijgen? En wie profiteert? Op zondag 6 september 2026 gaan makers, bestuurders en politici hierover met elkaar in gesprek tijdens het jaarlijkse Paradisodebat. Onder leiding van moderator Rosalie Dielesen verkennen we welke positie de culturele en creatieve sector inneemt in het tijdperk van generatieve AI.
De creatieve sector is namelijk essentieel voor het functioneren van AI überhaupt. De sector heeft daarom een potentiële machtspositie, die zij steeds nadrukkelijker benoemt en benut. Want makers moeten zelf kunnen bepalen of en hoe hun werk wordt gebruikt. En zolang auteursrecht en datarechten onvoldoende bescherming bieden, zijn eerlijke afspraken geen gunst maar een eis.
Ondertussen bouwt de sector actief aan kennis en werkvormen, en smeedt coalities. Makers, ontwerpers en culturele instellingen experimenteren met generatieve AI als nieuw gereedschap voor nieuwe vormen van expressie, voor het versnellen van processen, voor het bereiken van ander publiek, et cetera. Ook zijn er die juist door middel van een kritische omgang met AI nieuwe impulsen geven aan het debat.
Toch leeft er een gevoel van onmacht. De voorwaarden omtrent het werken met AI zijn onduidelijk, evenals onder wiens regime of agenda dit mogelijk wordt, of welk gebruik ervan wenselijk of zelfs geoorloofd is
De sector mag niet afwachten. Dat een op de vijf zzp’ers in de culturele sector al inkomensverlies ervaart door AI, toonden de Creatieve Coalitie en Boekmanstichting eind 2025 aan. Ook de Kunstenbond stelde afgelopen mei de impact van generatieve AI op de werkgelegenheid aan de orde, tijdens de presentatie van het door adviesbureau Panteia uitgevoerde onderzoek. De Raad voor Cultuur publiceert in juni zijn bevindingen over AI in kunst en cultuur.
Dit jaar staat het Paradisodebat dan ook in het teken van die agenda. We gaan daarom grondig in op de politieke, economische en culturele urgenties voor de culturele en creatieve sector.
Binnenkort volgt een uitgebreidere line-up van sprekers, deelnemers en politici.
Programma
Op zondagochtend 6 september gaat moderator Rosalie Dielesen in gesprek met politici en mensen uit de culturele en creatieve sector. Binnenkort volgt meer informatie over de deelnemers van het debat.
Kunsten ’92 organiseert het Paradisodebat in samenwerking met de Akademie van Kunsten, ACI (directieoverleg Amsterdamse culturele instellingen) en Paradiso.
Zondag 6 september 2026 van 11:00 tot 13:00
Paradiso, Weteringschans 6-8, Amsterdam
Het Paradisodebat zal live plaatsvinden met een mogelijkheid om het online te volgen.
MELD JE AAN VOOR HET DEBAT